සුමඞ්ගල පාලි ශබ්දකෝෂය – 215

ඉච්ඡති

ක්‍රි. (ඉසු √ භු. ඉච්ඡායං, කැමතිවීමෙහි ච්ඡ+ති) කැමැති වෙයි, ආසා කරයි. (පි. 149)

ඉච්ඡාගත

ති. කැමතිවන්නා, ආසා ඇත්තා, තෘෂ්ණා ඇත්තා. (පි. 149)

ඉච්ඡාවතිණ්ණ

පු. කැමති සේ අවතීර්‍ණවූ, කැමැතිසේ බට, පු. ලෝභයෙන් දිනූ. (පි. 150)

ඉච්ඡාවතී

ඉ. කැමති ඇත්තී, මෙවුන්දමට ආශා ඇත්තී. (පි. 150)

ඉච්ඡාවිනය

පු. කැමැතිසේ හික්මීම. තෘෂ්ණා විනය, ආශාව මැඩලීම. (පි. 150)

ඉච්ඡාවිප්ඵාත

න. කැමැත්ත විනාශවීම, කැමති දෙය නොලැබීමෙන් වන දුක. (පි. 150)

ති. කැමතිවන ලද, ආසා කරන ලද, මෙය කර්‍ම කාරක ප්‍රභේදයකි. “බුද්ධං නමස්සති” යන නමස්ක්‍රියාව හා බුද්ධ පදාර්ථය සම්බන්ධ කරණ කර්‍තෘ තමාට අභිමත හෙයින්ම එසේ කෙරේනුයි ඒ බුද්ධ පදාර්ථය ඉච්ඡිත කර්‍මය නම් වේ. (පි. 150)

ඉච්ඡිතානිච්ඡිත

න. ඊප්සිත අනීප්සිතකර්‍මය, “ගාමං ගච්ඡන්තො රුක්ඛමූල මුපසඞ්කමති” මෙහි ගමට යෑම කර්‍තෘ විසින් කැමතිවන ලද බැවින් “ගාමං” යනු ඉච්ඡිත කර්‍මයි. ගසමුලට එළඹීම අනියමින් සිදුවීමක් බැවින්ද එය කර්‍තෘ විසින් කැමතිවන ලද දෙයක් නොවන බැවින් “රුක්ඛමූලං” යනු අනිච්ඡිත කර්‍මයි. (පි. 150)